مراقبت‌های دوران بارداری نقش مهمی در حفظ سلامت مادر و رشد طبیعی جنین دارد و بسیاری از مشکلات این دوران با چند اقدام ساده اما اصولی قابل پیشگیری است. اگر می‌خواهید بارداری سالم و زایمانی ایمن را تجربه کنید، آشنایی با این مراقبت‌ها ضروری است. در این مقاله مهم‌ترین توصیه‌های پزشکی، آزمایش‌های لازم، تغذیه، سبک زندگی و نکات کاربردی را بررسی می‌کنیم همچنین با راهنمایی‌های دکتر زهرا خلج، جراح و متخصص زنان و زایمان و زیبایی با اصول مراقبت صحیح در هر مرحله از بارداری آشنا خواهید شد.
مراقبت‌های دوران بارداری چرا مهم است؟
مراقبت‌های دوران بارداری نقش مهمی در حفظ سلامت مادر و رشد طبیعی جنین دارد. این مراقبت‌ها با تشخیص زودهنگام مشکلات احتمالی احتمال بروز عوارضی مانند زایمان زودرس، فشار خون بارداری و دیابت بارداری را کاهش می‌دهد همچنین انجام معاینات منظم، آزمایش‌ها و رعایت توصیه‌های پزشک باعث می‌شود روند بارداری با اطمینان بیشتری طی شود و مادر و نوزاد هم از سلامت مطلوبی برخوردار باشد.
در دوران بارداری چه مواردی بیشتر مورد مراقبت قرار می‌گیرند؟
همانطور که می‌دانید رعایت برخی مراقبت‌ها در دوران بارداری نقش مهمی در حفظ سلامت مادر و رشد طبیعی جنین دارد. آگاهی از این نکات و عمل به توصیه‌های پزشک احتمال بروز بسیاری از عوارض را کاهش داده و به تجربه یک بارداری سالم کمک می‌کند. مهم‌ترین مواردی که باید در این دوران به آن‌ها توجه داشته باشید به شرح زیر است:
مراجعه منظم به پزشک
به محض اینکه متوجه شدید باردارید یا حتی اگر به بارداری خود شک دارید باید در اولین فرصت نزد پزشک متخصص زنان بروید تا در همان معاینات اولیه اگر مادر یا جنین مشکلی داشته باشد توسط پزشک تشخیص داده شود، در صورتی که احتیاج به درمان یا مراقبت ویژه باشد هر چه زودتر نسبت به این مسئله آگاه خواهید شد.
مصرف اسید فولیک
بهتر است ۳ ماه قبل از بارداری روزانه ۴۰۰ تا ۸۰۰ میکروگرم اسیدفولیک مصرف کنید، مصرف اسید فولیک پیش از بارداری سبب می‌شود خطر ابتلا به ناهنجاری‌های مادرزادی و بیماری‌های ستون فقرات کاهش پیدا کند. مصرف مکمل‌های اسید فولیک بهترین و موثرترین راه دریافت میزان کافی این ماده می‌باشد همچنین پس از بارداری هم بهتر است مصرف هرگونه ویتامین و مکمل تحت نظر پزشک باشد.
کنترل بیماری‌های زمینه‌ای
اگر به بیماری‌هایی مانند دیابت، فشار خون بالا، آسم، بیماری‌های تیروئید یا افسردگی مبتلا هستید، لازم است پیش از بارداری و در تمام طول این دوران تحت نظر پزشک باشید. کنترل مناسب این بیماری‌ها از بروز عوارض برای مادر و جنین جلوگیری می‌کند؛ بنابراین حتما تمام سوابق پزشکی و داروهای مصرفی خود را با پزشک در میان بگذارید.
تزریق واکسن‌های ضروری
بهتر است قبل از بارداری واکسن‌هایی مورد نیاز را که پزشک به شما پیشنهاد می‌دهد تزریق نمایید تا در حین بارداری درگیر عفونت و بیماری‌های حاد نشوید. از آنجایی که طی دوران بارداری نمی‌توانید طیف وسیعی از داروها را مصرف نمایید بنابراین پیشگیری از ابتلاء به بیماری‌ها بهترین راه جهت حفظ سلامت خود و جنین می‌باشد.
ترک سیگار و الکل
الکل و نیکوتین موادی هستند که به سلامت جنین بسیار آسیب می‌زنند و ممکن است باعث ایجاد ناهنجاری‌های مادرزادی و در مواردی سقط جنین شود بنابراین اگر پیش از بارداری این مواد را ترک نکرده‌اید به محض اطلاع از بارداری باید آن‌ها را ترک کنید. برای مطالعه بیشتر مقاله نازایی پس از سقط جنین را مطالعه کنید.
برای دریافت نوبت از دکتر زهرا خلج بهترین متخصص زنان در تهران با شماره مطب تماس بگیرد.
انواع بیماری‌های دوران حاملگی باید جدی گرفت!
اکثر مادران دوران بارداری خود را به آرامی و بدون هیچ مشکل خاصی طی می‌کنند اما شاید خطراتی هم ایجاد شود که برای سلامت مادر یا سلامت جنین مشکل ساز است. برخی از بیماری‌هایی که احتمال دارد حین بارداری به وجود آید و احتیاج به مراقبت‌های خاص دارد شامل موارد زیر می‌باشد:
- دیابت بارداری
- فشار خون بارداری
- بارداری پرخطر
- اختلالات مرتبط با جفت
- پره اکلامپسی (فشار خون بالا که پس از هفته‌ی بیستم آغاز می‌شود)
- مشکلات قلبی و عروقی
- بالا بودن سن مادر
- زایمان زودرس
- چند قلویی
بررسی‌های ضروری در دوران بارداری
این بررسی‌ها در طول بارداری به پزشک کمک می‌کند تا هرگونه مشکل احتمالی را در همان مراحل اولیه تشخیص داده و از بروز عوارض جدی جلوگیری کند. دکتر زهرا خلج، جراح و متخصص زنان و زایمان و زیبایی، بر اهمیت پیگیری منظم مراقبت‌های بارداری و مراجعه به موقع برای انجام معاینات تاکید دارند؛ زیرا بسیاری از مشکلات بارداری در صورت تشخیص زودهنگام به راحتی قابل کنترل هستند.
در هر ویزیت، وزن و فشار خون مادر اندازه‌گیری می‌شود و پس از هفته ۲۲ بارداری، اندازه رحم برای ارزیابی روند رشد جنین بررسی خواهد شد همچنین در سه ماهه‌های مختلف بارداری، سونوگرافی‌های ضروری، آزمایش ادرار برای بررسی قند و پروتئین و در صورت نیاز، غربالگری‌های ژنتیکی و کروموزومی انجام می‌شود.
نکته: این بررسی‌ها به ویژه برای افرادی که سابقه بیماری‌های ژنتیکی در خانواده دارند، اهمیت بیشتری دارد و به اطمینان از سلامت مادر و جنین کمک می‌کند.
برنامه معاینات و ویزیت‌های دوران بارداری
معاینات منظم در دوران بارداری یکی از مهم‌ترین بخش‌های مراقبت از سلامت مادر و جنین است چرا که در هر ویزیت پزشک وضعیت رشد جنین، سلامت مادر و احتمال بروز عوارض بارداری را بررسی می‌کند تا در صورت نیاز اقدامات درمانی به موقع انجام شود. برنامه معمول ویزیت‌های دوران بارداری به صورت زیر است:
- اولین ویزیت بارداری از هفته ۸ بارداری انجام می‌شود البته در صورت وجود بیماری‌های زمینه‌ای، علائم غیرطبیعی یا بارداری پرخطر پزشک ویزیت را زودتر توصیه می‌کند.
- از هفته ۸ تا پایان هفته ۲۸ هر ۴ هفته یک بار باید برای معاینه و بررسی وضعیت بارداری به پزشک مراجعه کنید.
- از هفته ۲۸ تا پایان هفته ۳۶ فاصله ویزیت‌ها به هر ۲ هفته یک بار کاهش پیدا می‌کند.
- از هفته ۳۶ تا زمان زایمان نیز معاینات به صورت هفتگی انجام می‌شود تا سلامت مادر و جنین تا زمان تولد به دقت تحت نظر باشد.
در نهایت…
مراقبت های دوران بارداری تنها به انجام چند آزمایش یا ویزیت محدود نمی‌شود، بلکه مجموعه‌ای از اقدامات هدفمند است که سلامت مادر و جنین را تا زمان زایمان تضمین می‌کند. پیگیری منظم معاینات، تغذیه مناسب و توجه به توصیه‌های پزشکی، احتمال بروز بسیاری از عوارض را کاهش می‌دهد. اگر به دنبال تجربه یک بارداری ایمن و آرام هستید، بهره‌مندی از راهنمایی‌های دکتر زهرا خلج، جراح و متخصص زنان و زایمان و زیبایی، می‌تواند به شما کمک کند تا این دوران را با اطمینان و آرامش بیشتری پشت سر بگذارید.
