درمان ناباروری با IUI یکی از روش‌هایی است که ممکن است برای برخی زوج‌ها، پیش از درمان‌های پیچیده‌تر مطرح شود. اما آیا این روش برای همه مناسب است و چه عواملی بر احتمال موفقیت آن تاثیر می‌گذارند؟ این موضوع به علت ناباروری، وضعیت تخمک‌گذاری و کیفیت اسپرم بستگی دارد به همین دلیل، بررسی شرایط هر دو نفر پیش از انتخاب درمان اهمیت دارد. مشاوره با دکتر زهرا خلج می‌تواند به روشن شدن این موارد و شناخت مسیر مناسب درمان کمک کند. در این مقاله مراحل انجام آی یو آی، افراد مناسب برای این روش، عوامل موثر بر موفقیت و مراقبت‌های پس از آن را بررسی می‌کنیم.
چه زمانی درمان ناباروری با IUI تجویز میشود؟
درمان ناباروری با IUI در برخی موارد بسیار مناسب است و بیشتر می‌تواند به زوج‌ها بسیار کمک کند. ناگفته نماند که روش درمان ناباروری با ivf هم بسیار موثر است اما IUI نسبت به این روش کم تهاجم است. توجه داشته باشید که بسیاری از موارد ناباروری به دلیل تحرک کم اسپرم‌ها رخ دهد که به طور طبیعی نمی‌تواند به تخمک‌ها برای لقاح برسند. در این روش بهترین متخصص نازایی در تهران، اسپرم‌ها را به درون رحم برای ایجاد لقاح منتقل می‌کند.
برای دریافت مشاوره از دکتر زهرا خلج بهترین متخصص نازایی در تهران فرم زیر را پر کنید.
چه افرادی برای درمان ناباروری با IUI مناسب هستند؟
IUI ممکن است برای برخی زوج‌ها مناسب باشد که علت ناباروری آن‌ها با این روش قابل کمک است که انتخاب آن به بررسی شرایط هر دو نفر بستگی دارد و معمولا وجود حداقل یک لوله رحمی باز و تعداد کافی اسپرم متحرک ضروری است.
- زوج‌هایی که پس از بررسی‌های لازم، علت مشخصی برای ناباروری آن‌ها پیدا نشده است.
- زوج‌هایی که مرد دچار کاهش خفیف تعداد یا حرکت اسپرم است.
- زنانی که مشکلات دهانه رحم یا ترشحات آن، عبور اسپرم را دشوار کرده است.
- برخی زنان مبتلا به اختلال تخمک‌گذاری که هم‌زمان به درمان دارویی نیاز دارند.
- برخی زنان مبتلا به اندومتریوز خفیف، با تشخیص پزشک.
- زوج‌هایی که اختلال انزال، رسیدن اسپرم به دستگاه تناسلی زن را مختل کرده است.
روش IUI برای درمان ناباروری چه زمانی تاثیرگذار است؟
روش IUI زمانی می‌تواند به درمان نازایی کمک کند که حداقل یکی از لوله‌های رحمی باز و عملکرد آن مناسب باشد و پس از آماده‌سازی نمونه، تعداد کافی اسپرم متحرک وجود داشته باشد. این روش ممکن است برای زوج‌های مبتلا به ناباروری با علت نامشخص، مشکلات خفیف تعداد یا حرکت اسپرم و اختلالات دهانه رحم مناسب باشد. در برخی زنان دارای اختلال تخمک‌گذاری نیز پزشک می‌تواند پس از تنظیم تخمک‌گذاری با دارو، از این روش استفاده کند.
در مواردی از اندومتریوز خفیف نیز IUI با نظر پزشک مطرح میشود، اما میزان موفقیت آن به سن زن، مدت ناباروری و شرایط هر دو نفر بستگی دارد. وجود فیبروم یا مشکل در لوله‌های رحمی به‌تنهایی دلیل انتخاب این روش نیست و باید تاثیر آن‌ها بر باروری بررسی شود؛ زیرا IUI انسداد لوله‌ها یا تغییر شکل حفره رحم بر اثر فیبروم را برطرف نمی‌کند بنابراین انتخاب این درمان پس از ارزیابی علت ناباروری انجام میشود.
بهترین زمان برای انجام درمان ناباروری با IUI
بهترین زمان برای انجام درمان ناباروری با IUI، نزدیک به زمان تخمک‌گذاری خانم است؛ به همین دلیل، پزشک با سونوگرافی و در صورت نیاز آزمایش‌های هورمونی، زمان مناسب را تعیین می‌کند. اگر داروی تحریک تخمک‌گذاری تجویز شده باشد، زمان انجام درمان با توجه به پاسخ تخمدان‌ها تنظیم میشود. هم‌زمان، آقایان باید برای ارائه نمونه اسپرم در روز تعیین‌شده آماده باشند و مدت پرهیز از انزال را طبق دستور مرکز درمان رعایت کنند. این هماهنگی کمک می‌کند تا نمونه اسپرم پس از آماده‌سازی، در زمان مناسب وارد رحم شود.
آمادگی‌های لازم قبل از درمان ناباروری با آی یو آی
قبل از انجام روش آی یو آی (IUI) برای درمان ناباروری، آماده‌سازی دقیق بیمار اهمیت زیادی دارد تا شانس موفقیت افزایش یابد و خطر عوارض هم کاهش یابد؛ این اقدامات شامل بررسی‌های پزشکی، تنظیم چرخه قاعدگی و رعایت توصیه‌های پزشک است.
- انجام آزمایش‌های کامل برای بررسی سلامت تخمدان‌ها، رحم و لوله‌های رحمی
- بررسی وضعیت همسر و انجام آزمایش‌های مربوط به کیفیت اسپرم
- مصرف داروهای تجویز شده برای تحریک تخمک‌گذاری طبق نظر پزشک
- رعایت رژیم غذایی سالم و پرهیز از مصرف الکل و دخانیات
- کنترل بیماری‌های مزمن و اطلاع پزشک درباره داروهای مصرفی
- استراحت کافی و کاهش استرس در روزهای منتهی به انجام IUI
- توجه داشته باشید که به مدت سه روز قبل از انجام IUI رابطه جنسی با شریک خود برقرار نکنید.
- ناحیه واژن را با مواد شوینده بهداشتی نشویید که PH محیط مداوم تغییر نکند.
آقایان قبل از IUI چه نکاتی را رعایت کنند؟
در روش آی یو آی، سلامت و کیفیت اسپرم مرد نقش بسیار مهمی در موفقیت باروری دارد، بنابراین انجام اقداماتی قبل و حین جمع‌آوری اسپرم می‌تواند شانس لقاح و بارداری را افزایش دهد که از مهم‌ترین ان‌ها به شرح زیر است:
- مایع منی خود را بعد از انزال، باید به ظرف استریل آزمایشگاه منتقل کنند.
- نمونه منی باید تا مدت حداکثر ۴۵ دقیقه به آزمایشگاه تحویل داده شود.
- اسپرم سازی، بعد از مرحله شست و شوی اسپرم ها صورت می‌گیرد.
- اسپرم باید ابتدا آماده سازی شود و سپس به رحم تزریق گردد.
ویدیو زیر را که در خصوص بـارداری با IUI است مشاهده کنید.
بـارداری با IUI
مراحل انجام درمان ناباروری با IUI
در روش آی یو آی (IUI) مستقیم اسپرم سالم در داخل رحم قرار می‌گیرد همین موضوع شانس باروری طبیعی را افزایش می‌دهد. توجه داشته باشید که این روش نسبت به IVF کم تهاجمی است و در چرخه‌های قاعدگی مشخص انجام میشود. از مراحل انجام آن عبارتند از:
آماده‌سازی اسپرم
در این مرحله، نمونه اسپرم همسر یا فرد اهداکننده جمع‌آوری میشود و با استفاده از تکنیک‌های آزمایشگاهی خاص، اسپرم‌های سالم و متحرک از سایر اجزای نمونه جدا می‌شوند. این کار باعث افزایش کیفیت اسپرم و افزایش شانس لقاح میشود.
آماده‌سازی بیمار
پیش از انجام آی یو آی، پزشک وضعیت رحم و تخمدان‌ها را بررسی می‌کند و در صورت نیاز داروهای تحریک تخمک‌گذاری تجویز میشود توجه داشته باشید که بررسی زمان تخمک‌گذاری و هماهنگی با چرخه قاعدگی بیمار اهمیت زیادی دارد.
قرار دادن اسپرم در رحم
در روز مشخص، اسپرم آماده شده با استفاده از یک کاتتر ظریف به داخل رحم منتقل میشود، این کار بدون درد یا با کمترین ناراحتی انجام میشود و زمان زیادی نمی‌برد.
نکته: پس از قرار دادن اسپرم، بیمار چند دقیقه در حالت استراحت قرار می‌گیرد تا اسپرم فرصت حرکت به سمت لوله‌های رحمی را پیدا کند. بعد از این مدت می‌تواند به فعالیت‌های روزمره بازگردد.
پیگیری و بررسی نتیجه
دو هفته پس از آی یو آی، با انجام تست بارداری یا سونوگرافی، نتیجه عمل بررسی میشود و در صورت عدم موفقیت، پزشک شاید پیشنهاد تکرار روش یا بررسی‌های تکمیلی را دهد.
دریافت نوبت مشاوره درمان ناباروری با IUI از دکتر زهرا خلج
رزرو نوبت مشاوره آی یو آی با دکتر زهرا خلج، فرصتی برای بررسی شرایط باروری زوجین و آشنایی با روند درمان است. در جلسه مشاوره، سوابق پزشکی و نتایج بررسی‌های قبلی ارزیابی میشود تا مشخص شود آیا IUI گزینه مناسبی برای شماست. همچنین می‌توانید پرسش‌های خود را درباره آمادگی‌های قبل از درمان، مراحل انجام و هزینه‌ها مطرح کنید.
علائم لانه گزینی بعد از ای یو ای
علائم لانه گزینی یا همان بارداری بعد از انجام آی یو آی، مشابه با علائم بارداری طبیعی می‌باشد، در ادامه به برخی از علائم بارداری بعد از درمان ناباروری با IUI اشاره خواهیم داشت:
- لکه بینی زمانی رخ می‌دهد که تخمک بارور شده در داخل رحم نفوذ کند و در آنجا برای بارداری تداوم یابد البته توجه داشته باشید که حجم خونریزی بعد از آی یو آی در برابر خونریزی عادت ماهانه بسیار کمتر است.
- یکی از نشانه‌هایی که در ابتدای نتیجه مثبت بارداری نمایان میشود، تاخیر در قاعدگی است. گاهی لکه بینی‌هایی هم مشاهده میشود که فرد با قاعدگی اشتباه گیرد اما این خونریزی‌ها غیرطبیعی نیستند.
- یکی از علائم بارداری بعد از آی یو آی، احساس درد در سینه است که گاهی تورم را به همراه دارد. اغلب این درد‌ها و حساسیت در اندام برای بارداری‌های مصنوعی نیز به وجود می‌آید.
- اغلب این حلت هنگام صبحگاه نیز به وجود می‌آید که اغلب در اثر افزایش سطح هورمون های استروژن در بدن اتفاق می‌افتد.
- با افزایش سطح پروژسترون در بدن، بانوان احساس گرمای بیشتری در بدن دارند که این دوره اغلب حدود بیست الی سی روز زمان می‌برد.
بیشتر بخوانید: مراقبت های بعد از آی یو آی
تست بارداری بعد از IUI
بعد از اینکه تلقیح با اسپرم در ناحیه رحم انجام شد، با گذشت مدت زمان دو هفته از این امر، باید تست بارداری گرفته شود. جهت مشاوره با دکتر زهرا خلج بهترین متخصص درمان ناباروری زنان در تهران می توانید از طریق شماره تماس‌های درج شده در وبسایت اقدام کنید و یا از طریق مشاوره آنلاین ماوراطب به صورت مستقیم سوالات خود را در میان بگذارید.
چالش‌ها و محدودیت‌های درمان ناباروری با IUI
روش آی یو آی مزایای زیادی دارد، اما مانند هر روش درمانی دیگری معایبی نیز دارد که باید قبل از اقدام به آن در نظر گرفته شود که از مهم‌ترین آن‌ها به شرح زیر است:
- شانس موفقیت در هر سیکل نسبت به روش‌های پیشرفته‌تر مانند IVF کمتر است.
- امکان بارداری خارج رحمی وجود دارد، به خصوص در صورت انسداد جزئی لوله‌های رحمی
- نیاز به تکرار چندین سیکل برای افزایش احتمال بارداری خسته‌کننده و پرهزینه است.
- استفاده از داروهای تحریک تخمک‌گذاری عوارضی مانند تحریک بیش از حد تخمدان را به همراه دارد.
- احتمال بروز عفونت یا التهاب خفیف در رحم پس از انجام آی یو آی وجود دارد.
- در مواردی چندقلوزایی اتفاق می‌افتد که ریسک بارداری پرخطر را افزایش می‌دهد.
- این روش برای مشکلات شدید ناباروری یا انسداد کامل لوله‌ها مناسب نیست و احتمال دارد نتایجی را به همراه نداشته باشد.
هزینه IUI به چه عواملی بستگی دارد؟
هزینه درمان ناباروری با IUI با توجه به موارد متعدد مثل تجهیزات مورد استفاده در کلینیک، دستمزد پزشک متخصص که با توجه به تجربه و مهارت ایشان هزینه‌های متفاوتی را شامل میشود بنابراین هزینه درمان ناباروری با روش iui را نمی‌توان به صورت دقیق مشخص کرد پس بهتر است برای از هزینه دقیق حتما به متخصص زنان مراجعه کنید.
سوالات متداول مربوط به درمان ناباروری با IUI
بله، بعد هیچگونه مشکلی ایجاد نمی‌کند، حتی برخی از متخصصان توصیه دارند، بعد از استفاده از این روش، حتما نزدیکی را انجام دهند.
در زوجینی که ناباروری با علت مردانه ایجاد شده است، آسان‌ترین و بهترین روش، درمان ناباروی با IUI است که برنامه زمانی مشخصی به همراه دارد. اغلب برای افرادی که نازایی با علت نامشخص دارند نیز این روش، موفقیت بیشتری را به همراه دارد.
علائم بارداری پس از آی یو آی بین ۱۰ تا ۱۴ روز بعد از انجام عمل ظاهر می‌شوند، بهترین زمان برای انجام تست بارداری حداقل دو هفته پس از IUI است تا نتیجه دقیق حاصل شود.
خونریزی خفیف بعد از IUI گاهی به‌دلیل تحریک دهانه رحم هنگام انجام فرآیند یا تغییرات هورمونی ایجاد میشود و همیشه نشانه مشکل جدی نیست اما اگر خونریزی شدید، مداوم یا همراه با درد شدید باشد، بررسی پزشکی برای مشخص شدن علت آن اهمیت دارد.
در نهایت…
درمان ناباروری با روش آی یو آی یکی از روش‌های کم‌تهاجمی و موثر برای افزایش شانس باروری طبیعی است. موفقیت این روش به عوامل مختلفی از جمله کیفیت اسپرم و تخمک، سلامت رحم و زمانبندی دقیق تخمک‌گذاری بستگی دارد همچنین رعایت مراقبت‌های پیش و پس از عمل، استفاده صحیح از داروهای تحریک تخمک‌گذاری و پیگیری منظم پزشک شانس موفقیت را افزایش می‌دهد. هرچند شاید نیاز به تکرار چند سیکل باشد، اما یک روش کاملا مطمئن است.
