در زندگی بانوان معقوله بارداری از هیجان انگیزترین دوران است ولی گاهی این فرآیند با مشکلاتی همراه خواهد بود. در واقع ناباروری از مشکلات شایع میان خانمها است که البته حدود 40 درصد آن به مشکلات آقایان مربوط میشود ولی امروزه با پیشرفت علم پزشکی برای حل این مسئله از سریعترین روش کمک باروری آی وی اف استفاده میکنند. توجه داشته باشید که IVF اولین خط درمانی بوده و نتایج مثبتی را هم به همراه دارد. در این مقاله به مراحل انجام این روش، راههای افزایش موفقیت و بسیاری از موارد مرتبط با این موضوع صحبت خواهیم کرد.

آی وی اف (IVF) چیست؟
ای وی اف مخفف و سر واژههای عبارت انگلیسی In Vitro Fertilization میباشد و معنای آن بارور ساختن تخمک است. اولین باری که این کار انجام شد سال 1978 بود که پزشکان اسپرم یک مرد و تخمک یک زن را لقاح دادند و بعد از این که جنین به مرحلهی خاصی رسید آن را وارد رحم خانم کردند. در واقع این مورد اولین تجربهی موفق ivf بود. امروزه هم اگر چه ممکن است مقداری روشها و فرایند کاری پزشکان متفاوت شده باشد اما هدف و روند کلی کار مطابق با گذشته میباشد.
درمان ناباروی با ای وی اف چه زمانی انجام میشود؟
درمان ناباروری با روش IVF زمانی انجام داده میشود که زوجها پس از تلاشهای طولانی نتیجهای را دریافت نکردهاند از همین رو این روش کمک میکند تخمک و اسپرم خارج از بدن ترکیب شوند و شانس بارداری در شرایط دشوار افزایش یابد.
- لولههای فالوپ مسدود یا آسیبدیده در زن
- کاهش شدید کیفیت یا تعداد اسپرم در مرد
- ناباروری بدون دلیل مشخص پس از یک سال تلاش
- مشکلات تخمکگذاری یا سن بالا زن
- شکست روشهای کمتهاجمی مثل دارو یا تلقیح داخل رحمی
- بیماریهای ژنتیکی یا شرایطی که نیاز به تشخیص قبل از بارداری دارند.
قبل از IVF چه آمادگیهایی لازم است؟
رعایت آمادگیهای قبل از ای وی اف اهمیت زیادی دارد تا شانس موفقیت افزایش یابد و عوارض احتمالی هم کاهش پیدا کند. از همین رو پزشک با بررسی سلامت عمومی و راهنماییهای لازم، مسیر درمان را ایمن و موثرتر میکند.
- مشاوره پزشکی و بررسی سابقه سلامت زوجها
- انجام آزمایشهای هورمونی و تصویربرداری تخمدان و رحم
- ارزیابی کیفیت و تعداد اسپرم مرد
- توقف مصرف داروها یا مکملهای خاص طبق نظر پزشک
- رعایت رژیم غذایی سالم و ترک مصرف الکل و دخانیات
- مدیریت استرس و آمادهسازی روانی برای مراحل درمان
- دریافت واکسیناسیونهای لازم و بررسی بیماریهای عفونی
مراحل انجام ای وی اف
انجام IVF فرایندی دقیق و چندمرحلهای است که نیاز به هماهنگی کامل بین زن و مرد و تیم درمانی دارد پس آشنایی با مراحل مختلف این فرایند به زوجها کمک میکند با آرامش و آگاهی بیشتری درمان را دنبال کنند.
تحریک تخمدان
در این مرحله خانم باید داروهایی را استفاده کند تا تخمدانها تحریک شوند و تعداد مناسبی تخمک را آزاد کنند. وضعیت رحم، تخمدانها و فولیکولهای آن در طی این مرحله باید با سونوگرافی بررسی شود.
جمع آوری تخمک
به طور معمول 36 ساعت بعد از این که داروی محرک تخمدان تزریق شد زمان مناسبی برای استخراج تخمکها است. این کار از طریق سونوگرافی واژینال انجام میشود به این شکل که یک سوزن مخصوص را از واژن وارد ناحیهی لگنی میکنند تا در نهایت به تخمدانها برسد.برای این که خانم در این مرحله اذیت نشود و دردی را احساس نکند از بیهوشی یا مسکنهای وریدی استفاده میکنند.
جمع آوری اسپرم
همان روزی که استخراج تخمکها انجام میشود همسر خانم هم باید نمونه اسپرم را آماده کند، ظرفی که برای جمع آوری استفاده میشود باید کاملا تمیز باشد البته این که در خود آزمایشگاه هم اسپرمها را دو بار میشویند تا کیفیت آن بهبود پیدا کند بعد هم از اسپرمهای با کیفیت و تحرک بالا برای لقاح استفاده میشود.
لقاح و کشت جنین
تعداد صد هزار اسپرم به ازای هر یک تخمک استفاده میشود تا لقاح صورت پذیرد، 12 تا 18 ساعت بعد از لقاح تخمکها را ارزیابی میکنند تا از صحت و سلامت آن ها مطمئن شوند.
انتقال جنین
حدود دو تا پنج روز بعد از استخراج تخمک و لقاح، رویان مراحل رشد اولیه خود را پشت سر میگذارد و پزشک آن را با کمک یک کاتراز وارد رحم و جایگذاری میکند این مرحله بسیار سریع و بدون درد میباشد. دو تا سه هفته بعد از جایگذاری خانم باید تست بارداری بدهد تا با توجه به نتیجه فرایند پیگیری شود.
در ویدیو فوق فرآیند انجام IVF را مشاهده کنید.
فرایند IVF به زبان ساده
شانس موفقیت بارداری در ivf چقدر است؟
موفقیت آی وی اف برای هر فرد متفاوت بوده و به عواملی نظیر سن خانم، کیفیت بارداری قبلی، سبک زندگی و مشکل باروری نیز بستگی دارد اما در حالت کلی هرچه سن بیمار کمتر باشد میزان شانس باروری و اخذ نتیجه مثبت نیز به طبع بیشتر است. میزان شانس برای ایجاد بارداری در روش آی وی اف برای خانمهای کمتر از 35 سال حدود 20 الی 30 درصد بوده و هر چه میزان سن افزایش یابد، این درصد نیز کاهش مییابد.

بهترین دکتر نازایی در تهران
بارداری و داشتن فرزندی سالم از رویاهای هر خانم جوان محسوب شده و قطع افرادی که دچار ناباروری هستند از این لذت دور بوده و برای بهبود و رفع این مسئله دست به روشهای متفاوتی میزنند. اما این نکته قابل ذکر است که برای درمان ناباروری با بهترین روش، حتما باید بهترین دکتر زنان و زایمان و نازایی را برای خود برگزینید تا در طی روند درمان دچار شبهه و نگرانی نشوید.
دکتر زهرا خلج بهترین دکتر نازایی در سعادت آباد، دارای تجربه ای چندین ساله با کارنامه ای از نتایج موفق درمان نازایی و آی وی اف هستند. برای انتخاب روش درمانی نازایی، ابتدا با دکتر زهرا خلج مشاوره برقرار کرده و سپس بعد از معاینات و آزمایشات لازم، به انتخاب بهترین روش بارداری با IUI و یا IVF و همچنین میکرواینجکشن بپردازید.
برای دریافت نوبت از دکتر زهرا خلج بهترین متخصص نازایی در تهران با شماره مطب تماس بگیرید.
مدت زمان نتیجهگیری از درمان ناباروری با آی وی اف
تفاوتهای فردی در این مدت زمان به شدت دخیل است ضمن این که به ذخیره تخمدانی افراد هم بستگی دارد. گاهی این پروسه در عرض دو هفته انجام میشود و بعضی دیگر شاید تا یک ماه و نیم هم طول بکشد.
در برخی از پروتکلهای درمانی نیاز است که چرخهی تخمک گذاری دو بار انجام شود و بعد هم تخمک گیری انجام شود. این که چه مدت طول میکشد مهم نیست بلکه مهم این است که روحیهی خود را حفظ کنید و با دیدی مثبت به نتیجه روند درمان خود را ادامه دهید.
فریز جنین قبل از آی وی اف
فریز جنین یکی از روشهای کمک باروری است که باید حتما به همراهی یکی از روشهای ivf و یا میکرواینجکشن انجام شود. همانطور که از نام این اصطلاح علمی مشخص است، دکتر متخصص نازایی جنین ها را با تعداد بیشتر از اندازه لازم فریز کرده و در زمان مناسب و مورد نیاز آن ها را از حالت انجماد خارج و استفاده میکند. اغلب از این روش به دلیل کاهش ذخیره تخمدان در بانوان یا برای افرادی که با شکست آی وی اف مواجه شدند و در آینده قصد انجام مجدد آن را دارند انجام میشود.
فریز جنین برای دختران باکره
فریز جنین برای دختران باکره روشی است که امکان ذخیرهسازی جنینهای حاصل از IVF را فراهم میکند و در آینده شانس بارداری را افزایش میدهد. در این روش تخمکها پس از تحریک تخمدان برداشت میشوند و با اسپرم مناسب لقاح داده میشوند جنینهای سالم سپس با تکنیکهای پیشرفته فریز شده و برای انتقال در زمان مناسب نگهداری میشوند.
برای دختران باکره، این فرایند با رعایت حداقل مداخله و حفظ سلامت فرد انجام میشود تا حریم خصوصی و وضعیت فیزیکی آنان آسیب نبیند. این روش به افراد مجرد یا زوجها امکان میدهد بدون فشار زمانی، برای آینده باروری برنامهریزی کنند. فریز جنین گزینهای مطمئن و ایمن برای مدیریت ناباروری یا شرایط پزشکی مرتبط با تخمکها و جنینها محسوب میشود.
IVF چه عوارضی به همراه دارد؟
روش IVF با وجود مزایای فراوان عوارضی را نیز به همراه دارد که آگاهی از آنها به زوجها کمک میکند تصمیم آگاهانهتری بگیرند و مراقبتهای لازم را انجام دهند از جمله مهمترین عوارض بعد از IVF عبارتند از:
- سندرم تحریک بیش از حد تخمدان که باعث تورم و درد شکم میشود.
- خونریزی یا عفونت پس از برداشت تخمک
- درد یا حساسیت موقت در ناحیه تخمدان و شکم
- حاملگی چندقلویی و افزایش خطرات مربوط به آن
- واکنش به داروهای هورمونی شامل حالت تهوع، سردرد یا تغییرات خلقی
- کمی افزایش خطر سقط جنین یا مشکلات لانهگزینی جنین
- استرس و فشار روانی ناشی از مراحل درمان و انتظار نتیجه
چند بار میتوان ای وی اف کرد؟
تعداد دفعات انجام IVF محدودیتی مشخص ندارد و بسته به وضعیت جسمی زن، کیفیت تخمک و اسپرم و پاسخ بدن به درمان، پزشک تصمیم میگیرد چند بار این روش تکرار شود. پس از هر بار IVF، تیم پزشکی نتایج را بررسی میکند تا احتمال موفقیت در دفعات بعدی افزایش یابد.
با این حال، توصیه میشود بین دفعات IVF فاصله کافی وجود داشته باشد تا بدن فرصت بهبودی پیدا کند و خطرات ناشی از داروهای هورمونی کاهش یابد. برخی زوجها هستند که تنها یک بار نیاز به IVF دارند در حالی که دیگران چندین بار نیاز به تکرار دارند تا بارداری موفق حاصل شود.
بعد از بارداری به روش IVF چه نکاتی باید رعایت شود؟
رعایت مراقبتهای بعد از ای وی اف برای حفظ سلامت جنین و کاهش خطرات بارداری اهمیت زیادی دارد، رعایت دقیق توصیههای پزشک و سبک زندگی سالم میتواند شانس ادامه موفق بارداری را افزایش دهد.
- پیگیری منظم بارداری و انجام سونوگرافیهای توصیهشده
- مصرف منظم داروها و مکملهای تجویزی توسط پزشک
- استراحت کافی و جلوگیری از فشارهای جسمی شدید
- رعایت رژیم غذایی سالم و متعادل، شامل پروتئین و ویتامینهای ضروری
- پرهیز از مصرف الکل، دخانیات و داروهای بدون تجویز پزشک
- مدیریت استرس و حفظ آرامش روانی
- اطلاعرسانی فوری به پزشک در صورت درد شدید، خونریزی یا علائم غیرطبیعی

هزینه آی وی اف چقدر است؟
هزینه باروری با IVF به عوامل متعددی بستگی دارد و میتواند بین کلینیکها و شرایط هر زوج متفاوت باشد. عواملی مانند سن زوجین، تعداد دفعات درمان، داروهای هورمونی مورد استفاده، آزمایشها و تجهیزات آزمایشگاهی نقش مهمی در تعیین هزینه دارند.
علاوه بر آن شرایط پزشکی خاص و نیاز به روشهای تکمیلی مانند ICSI یا فریز جنین نیز هزینهها را افزایش میدهد. توجه داشته باشید که بیمه هم بخشی از هزینهها را پوشش نمیدهند و اغلب زوجها باید بخش زیادی از هزینهها را پرداخت کنند. بنابراین، پیش از شروع درمان مشاوره مالی و اطلاع دقیق از جزئیات هزینهها اهمیت زیادی دارد تا برنامهریزی مناسب انجام شود.
سوالات متداول باروری به روش IVF
در دوره IVF بهتر است روزه گرفتن با نظر پزشک انجام شود، زیرا مصرف داروهای هورمونی و نیاز به تغذیه منظم برای سلامت تخمک و جنین اهمیت دارد توصیه میشود تا پایان مراحل حساس درمان روزه گرفته نشود.
فرآیند عمل پانکچر در بارورسازی آی وی اف، اگر به دفعات محدود به عنوان مثال تا سه مرتبه انجام شود، هیچ آسیبی برای تخمدان ایجاد نمیکند اما در صورتی که بیش از این تعداد مکررا IVF انجام شود، آسیبهای شدیدی برای تخمدان به همراه خواهد داشت.
برای کاهش خطر سقط جنین بعد از IVF، رعایت دستورات پزشک، استراحت کافی و مدیریت استرس اهمیت دارد. همچنین تغذیه سالم، مصرف داروها و مکملهای تجویزی و پرهیز از مصرف دخانیات و الکل میتواند شانس ادامه موفق بارداری را افزایش دهد.
میزان درد ای وی اف خفیف تا متوسط است و بیشتر به مرحله درمان بستگی دارد. برداشت تخمک کمی ناراحتی یا درد خفیف ایجاد میکند، اما داروهای آرامبخش یا بیحسی این درد را کاهش میدهند. سایر مراحل مانند لقاح در آزمایشگاه یا انتقال جنین بدون درد هستند و پس از عمل، درد شکم یا حساسیت مختصر موقت است.
بعد از IVF پزشک توصیه میکند تا چند روز رابطه جنسی محدود یا پرهیز شود تا جنین فرصت لانهگزینی پیدا کند اما پس از این دوره، رابطه هیچ مشکلی ایجاد نمیکند.
در نهایت…
درمان ناباروری با روش IVF راهکاری پیشرفته برای زوجهایی است که پس از تلاشهای طولانی به بارداری دست نیافتهاند. این روش با ترکیب دقیق تخمک و اسپرم در محیط آزمایشگاهی و انتقال جنین سالم به رحم، شانس بارداری را به شکل قابل توجهی افزایش میدهد. رعایت مراقبتهای پزشکی، سبک زندگی سالم و پیگیری منظم مراحل درمان، نقش مهمی در موفقیت و کاهش عوارض دارد.

با وجود سرطان دهانه رحم میتوان باردار شد؟
مطالبی که در مقاله جامع ومفیدتون عنوان کردید بسیار رسا و آموزنده بود،خانم دکتر خلج کسی که تخمک بارورندارند ،میتوانند از تخمک فریز شده فرد احیا کننده استفاده کنند وبارور شوند
خانم دکتر ای وی اف محدودیت هم داره ؟ من دو سری انجام دادم نتیجه نگرفتم میتونم برای بار سوم بیام پیش شما ؟
عملا شما تا 6 بار مجاز هستید که IVF انجام دهید. بیشتر از این تعداد توصیه نمیشود.
تا شش بار مجاز به انجام آی وی اف هستید
اطلاعات داده شده در مقاله ارزشمند بود سپاس از شما دکتر عزیز .
سپاس فراوان
اگه مشکلات رحمی داشته باشن باز میتونن انجام بدن؟
ابتدا این مشکلات را بررسی میکنن چون ممکنه با روش دیگری موضوع حل شود
ممنون از لطف و توجهتون
من با زندایی م اومدم یک بار واقعا عالی بود از همه نظر مخصوصا بهداشتی که داشت و وهم از نظر تجهیزات ..البته جواب دهی تونم ۲۰
ممنون از توجهتون
تا چه سنی میشه فریز تخمک انجام داد؟
خانم دکتر آیا به جزivf برای درمان ناباروری راه دیگه ای هست
آیا آی وی اف عوارضی ندارد بر روی جنین
خیر عوارضی بر خود جنین ایجاد نمیکند
تا چه سنی می توان تخمک فریز کرد
ببخشید جز آی وی اف درمان دیگه ای وجود داره برا ناباوری ؟یا خیر
سلام بله روش های متعددی برای درمان ناباروری وجود دارد
اگه کسی تو سن 41سالگی بچه دار نشده باشه میتونه ای وی آف انجام بده و بعد باردار بشه آیا بعد از 40سالگی بچه سلامت میمونه
سلام باید ابتدا آزمایش های لازم صورت گیرد
سلام خیر
آیا زگیل تناسلی باعث ناباروری میشود
خسته نباشید برای بارداری تا چه سنی مناسب هست و از چه سنی به بعد خطرناکه؟
در متن مقاله کامل و جامع مطاله بفرمایید.
ممنون از شما چون در این مقاله به تمام سوالات میخواستم بپرسم رسیدم دستتون درد نکنه خسته نباشی
دکتر IVF رو چند بار میشه انجام داد؟
تا پنج الی 6 بار بسته به شرایط
خانم دکتر آیا لیزر باعث ناباروری میشود
دکتراگ باروری ناخواسته باشه بعدش ک متوجه شدیم میتونیم بریم برای انجام آزمایشهای قبل ازبارداری
مشکلی پیش نمیاد،؟
خانم دکتر چه چیزایی باعث ناباروری میشود
ممنونم از اطلاعات خوبتون نمیدونستمواقعا
آیا ممکنه کسانی که یکبار سابقه ی زایمان داشتند به ivf نیاز پیدا کنند؟
تنبلی تخمدان در سن ۳۵ سالگی ممکنه سبب ناباروری شخص بشه؟ 🙁
باید حتما مورد پیگیری قرار بگیرد
خانم دکتر اگر شش بار ivf رو امتحان کردیم و نشد، یعنی دیگه امیدی نیست..؟
با تشکر از مطالب مفیدتون ،از چه سنی و تا چه سنی میتو ان از این روش اسفاده کرد؟
من یه دختر 33 ساله هستم، مراحل فریز تخمک به چه صورته برام؟
سلام
من چهل سالمه
یکسال هست ازدواج کردم
هرماه فولیکول غالب دارم و ذخیره تخمدانم خوبه اما باردار نشدم تو هفت ماهی که اقدام کردم
انحراف رحم به سمت راست دارم که نشد برام ای یو ای انجام بدن
امکان انجام ای وی اف هست؟
سلام، باید بررسی های لازم انجام شود، بدون اتلاف وقت اقدام بفرمایید.